ΟΙ ΝΙΚΕΣ ΤΟΥ ΦΕΜΙΝΙΣΤΙΚΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΣ ΤΟ 2018

 8 Μαρτίου. Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας, γιορτάζεται ήδη από το 1977 σύμφωνα με την πρωτοβουλία των Ηνωμένων Εθνών. Και παρόλο που μια πιστή στις αρχές της φεμινίστρια θα μας υπενθύμιζε ότι κάθε μέρα θα έπρεπε να τιμάμε και να γιορτάζουμε τη γυναικεία φύση και τον αγώνα της, ωστόσο, ας αφήσουμε για λίγο στην άκρη την έντονη τάση για σύγκρουση, που χαρακτηρίζει την εποχή μας, κι ας επικεντρωθούμε περισσότερο, έστω και για μια μέρα, στις διεκδικήσεις του γυναικείου κινήματος.

  Φυσικά, όπως κάθε κίνημα, έτσι και το φεμινιστικό δεν έχει μια ενιαία γραμμή, καθώς μεγαλώνει το χάσμα μεταξύ φιλελεύθερων και σοσιαλιστών φεμινιστριών, όμως το βασικό αίτημα παραμένει ένα... Να αποκτήσουν επιτέλους οι γυναίκες τη θέση που τους αξίζει στην κοινωνία τους.

 Έτσι κι εμείς, λοιπόν, θα κάνουμε μια ανασκόπηση των επιτυχιών του παγκόσμιου γυναικείου κινήματος τη χρονιά που μας πέρασε, το 2018:

Ιρλανδία: Πρώτος σταθμός μας η Ιρλανδία. Ίσως η σημαντικότερη νίκη του ιρλανδικού φεμινιστικού κινήματος μέχρι σήμερα. Πρόκειται, φυσικά, για την αποποινικοποίηση των αμβλώσεων μέσω ενός δημοψηφίσματος που πραγματοποιήθηκε τον Μάιο του 2018 και στο οποίο χιλιάδες οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών έδωσαν μια αποφασιστική μάχη σε ένα θέμα που ταλάνιζε για δεκαετίες της γυναίκες της χώρας. Με την κατάργηση της τροποποίησης 8 του ιρλανδικού Συντάγματος του 1983, η οποία απαγόρευε μέχρι σήμερα τις αμβλώσεις, ασχέτως αν η εγκυμοσύνη ήταν αποτέλεσμα βίαιης συμπεριφοράς- π.χ. βιασμός- κι οδηγούσε έτσι πολλές γυναίκες στο να αναζητήσουν "παράνομες" διεξόδους για να τερματίσουν μια ανεπιθύμητη κύηση, ανοίγει πια ο δρόμος για μια πιο ασφαλή μεταχείριση των γυναικών, οι οποίες είναι πλέον ελεύθερες να αποφασίζουν οι ίδιες τι να κάνουν με το σώμα τους.

ΗΠΑ: Μέσα στο 2018, το κίνημα #MeToo ήρθε να σαρώσει και να ξεσκεπάσει την ωραιοποιημένη εικόνα του κόσμου απέναντι στον χώρο του θεάματος και να αναδείξει τους πραγματικούς κινδύνους με τους οποίους έρχονται αντιμέτωπες αμέτρητες γυναίκες, είτε πρόκειται για το σετ γυρισμάτων μιας ταινίας, τη συνέντευξη για δουλειά ή την παρενόχληση στο χώρο εργασίας. Το κίνημα εξελίχθηκε ραγδαία, καθώς με αφορμή την υπόθεση βιασμών και παρενοχλήσεων του "χολλυγουντιανού" παραγωγού Weinstein, έχουν πολλαπλασιαστεί με γεωμετρικούς ρυθμούς οι καταγγελίες και οι αποκαλύψεις τέτοιων πράξεων που αμέτρητες γυναίκες κρατούσαν μυστικό για χρόνια. Η μεγαλύτερη ίσως επιτυχία του #MeToo έγκειται στο ότι έδωσε πλέον το απαιτούμενο θάρρος, την αλληλεγγύη και τη στήριξη σε αυτές τις γυναίκες να βγούν έξω και να μας μιλήσουν για όσα βίωσαν. Κάπως έτσι, το σλόγκαν "Καμία δεν είναι η μόνη, Καμία δεν είναι μόνη" βρίσκει την τέλεια έκφρασή του σε αυτό το κίνημα που πραγματικά έλειπε από αυτόν τον πατριαρχικό κόσμο.

ΗΠΑ: Το 2018 ήταν έτος εκλογών στις Ηνωμένες Πολιτείες. Τόσο σε επίπεδο ομοσπονδίας όσο και σε Πολιτειακό επίπεδο, οι υποψηφιότητες γυναικών, για την κατάκτηση υψηλών πολιτικών θέσεων, άγγιξε ιστορικά νούμερα και έσπασε πολλά taboo της αμερικανικής πολιτικής ζωής.  Από την εκλογή της Alexandria Ocasio- Cortez, της νεότερης γυναίκας που εκλέχθηκε στην αμερικανική Βουλή των Αντιπροσώπων, ως την Ilhan Omar, την πρώτη μουσουλμάνα Βουλευτή των ΗΠΑ, οι γυναίκες ενισχύουν σταδιακά την παρουσία τους στα ανώτατα πολιτικά αξιώματα, παρά τα εμπόδια της αμερικανικής εκλογικής νομοθεσίας και τη συντηρητική φύση ορισμένων μερίδων του πληθυσμού. Περισσότερες γυναίκες στην πολιτική σημαίνει περισσότερη ισότητα στην αντιπροσώπευση των δύο φύλων, μεγαλύτερη προσοχή στη νομοθεσία υπέρ των γυναικείων διεκδικήσεων αλλά και ωριμότερη διαχείριση των εθνικών θεμάτων. Φυσικά, το γυναικείο κίνημα του 3ου κύματος φεμινισμού, θα μας υπενθύμιζε ότι υπάρχουν επίσης διαφορές και χάσματα μεταξύ των γυναικών, όπως η ταξική διαστρωμάτωση, που μας εμποδίζουν να βγάζουμε αυθαίρετα συμπεράσματα για τη φαινομενική επιτυχία όλων των γυναικών, ανεξαρτήτως φυλετικής- κοινωνικής καταγωγής. Ωστόσο, καλό είναι να μην εκμηδενίζουμε την όποια θετική πλευρά αυτής της πραγματικότητας και να γιορτάσουμε ακόμα κι αυτή την ανολοκλήρωτη επιτυχία στο μέτρο που της αξίζει.

  Κλείνοντας, παρατηρούμε πως οι 3 κύριοι σταθμοί μας αφορούν 2 μόνο δυτικές χώρες, την Ιρλανδία και τις ΗΠΑ. Προφανώς, γυναίκες ακτιβίστριες έχουν δώσει- και συνεχίζουν να δίνουν- μάχες για τα δικαιώματά τους σε όλα τα πλάτη και μήκη της γης. Όμως, το ότι η Σαουδική Αραβία επέτρεψε, για παράδειγμα, το 2018 στις γυναίκες υπηκόους της να οδηγούν, δεν σηματοδοτεί αυτομάτως και μια ευρύτερη χειραφέτηση των γυναικών του Βασιλείου. Όπως επίσης και το γυναικείο κίνημα στην Αργεντινή που επιχείρησε για μια ακόμα φορά να αποποινικοποιήσει τις αμβλώσεις, χωρίς όμως αποτέλεσμα. 

 Το σημαντικό που θα πρέπει ίσως να κρατήσουμε είναι πως τέτοιες μάχες δίνονται σε όλο τον κόσμο, ανεξαρτήτως της τελικής τους κατάληξης, επιτυχημένης ή μη. Η παγκόσμια ημέρα της γυναίκας ορίστηκε για να μας θυμίζει ότι υπάρχει ακόμα ένα ανοιχτό "Γυναικείο Ζήτημα" που δεν θα έχει επιλυθεί έως ότου το μεγαλύτερο μέρος του παγκόσμιου πληθυσμού, δηλαδή οι γυναίκες, δεν θα απολαμβάνουν τον ίδιων δικαιωμάτων και προνομίων του έτερου φύλου. Ο αγώνας, λοιπόν, των απανταχού φεμινιστριών- και όχι μόνο- συνεχίζεται και οφείλουμε όλες και όλοι να σταθούμε αποφασιστικά στο πλευρό τους, διότι ένας κόσμος δικαιοσύνης και ισότητας μπορεί να επιτευχθεί μόνο αν είμαστε όλοι συμμέτοχοι στη δημιουργία του.

Άρθρο της Οικονόμου Στεφανίας